آثار و جاذبه های گردشگری

مسجد جامع نایین:

ﻣﺴﺠﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻗﺪﻳﻤﻴﺘﺮﻳﻦ ﻣﺴﺎﺟﺪ ﻛﺸﻮﺭ ﻭ ﻭﺟﻮﺩ ﻭﻳﮋﮔﻴﻬﺎﻱ ﺧﺎﺹ ﻭ ﻣﻬﻢ ﻣﻌﻤﺎﺭﻱ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺩﺭﺁﻥ ، ﺍﻳﻦ ﻣﺴﺠﺪ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺭﺩﻳـﻒ ﻣﻬﻤﺘـﺮﻳﻦ ﺑﻨﺎﻫـﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺴﺎﺟﺪ ﻛﺸﻮﺭ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﺑﻨﺎﻱ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﻣﺴﺠﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻗﺮﻭﻥ ﺩﻭﻡ ﺗﺎ ﭼﻬﺎﺭﻡ ﻫﺠﺮﻱ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ .ﺩﺭ ﻛﺘﺎﺏ ﻣﺮﺃﺓ ﺍﻟﺒﻠﺪﺍﻥ ﺫﻛﺮ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ،ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺑﻪ ﺩﺳﺘﻮﺭﻋﻤﺮﺑﻦ ﻋﺒﺪﺍﻟﻌﺰﻳﺰﺍﻣﻮﻱ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺳﺒﻚ ﺳﺎﺧﺖ ﺍﻳﻦ ﻣﺴﺠﺪ ﺷﺒﺴﺘﺎﻧﻲ ﻭ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺷﺒﻴﻪ ﻭ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻣﺴﺠﺪ ﺗﺎﺭﻳﺨﺎﻧﻪ ﺩﺍﻣﻐﺎﻥ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ

ﺧﺎﻧﻪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﭘﻴﺮﻧﻴﺎ

ﺧﺎﻧﻪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﭘﻴﺮﻧﻴﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻣﺴﺎﻛﻦ ﺳﻨﺘﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺍﻟﮕﻮﻱ ﻣﻬﻢ ﻣﻌﻤﺎﺭﻱ ﻭ ﻫﻨﺮﻱ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻭ ﻛﻮﻳﺮ ﻣﺮﻛﺰﻱ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﻣﻲ ﮔﺮﺩﺩ.ﺍﻳﻦ ﺧﺎﻧﻪ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺻﻔﻮﻳﻪ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺍﺯ ﺍﺟﺰﺍء ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻭﺭﻭﺩﻱ ، ﺩﺍﻻﻧﻬﺎﻱ ﻣﺘﻌﺪﺩ ، ﻫﺸﺘﻲ ، ﻏﻼﻣﮕﺮﺩﺵ، ﺍﻳﻮﺍﻥ ﺷﺎﻩ ﻧﺸﻴﻦ ، ﺍﺗﺎﻕ ﻧﺸـﻴﻤﻦ ، ﮔـﻮﺩﺍﻝ ﺑﺎﻏﭽﻪ ، ﺑﺎﻍ ﻭ ﺑﺨﺸﻬﺎﻱ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺩﻳﮕﺮ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺍﺯ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﻣﺘﻌﺪﺩﻱ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ ﺷﺪﻩ ﻛﻪ ﻫﺮﻛـﺪﺍﻡ ﺑـﺎ ﻛـﺎﺭﺑﺮﺩﻱ ﻣﺘﻔـﺎﻭﺕ ﻭ ﻣ ﺨ ﺼـﻮﺹ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺍﺯﺟﻤﻠﻪ ﺍﻧﺪﺭﻭﻧﻲ ، ﺑﻴﺮﻭﻧﻲ ، ﺣﻴﺎﻁ ﺧﻠﻮﺕ ﻭ … ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. ﺍﻳﻦ ﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺧﺎﻧﻪ ﺣﺎﻛﻢ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺩﺭ ﺍﺑﺘﺪﺍ ﺷﺨﺼﻲ ﺑﻪ ﻧﺎﻡ ﻗﺎﺻﻲ ﻧﻮﺭ ﺍﻟﻬﺪﻱ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺧﺎﻧﻪ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲ ﻛﺮﺩﻩ ﻭ ﺩﺭ ﺩﻭﺭﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﺑﻪ ﺧﺎﻧﺪﺍﻥ ﭘﻴﺮﻧﻴﺎ ﺭﺳﻴﺪﻩ ﻭ ﺷﺨﺼﻲ ﺑﻪ ﻧﺎﻡ ﻣﻴﺮﺯﺍ ﺍﺣﻤﺪ ﺧﺎﻥ ﭘﻴﺮﻧﻴﺎ ﺣﺎﻛﻢ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺧﺎﻧﻪ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲ ﻧﻤﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ .

ﺧﺎﻧﻪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻓﺎﻃﻤﻲ

ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺧﺎﻧﻪ ﻓﺎﻃﻤﻲ ﺩﺭ ﻣﺤﻠﻪ ﻧﻮﺁﺑﺎﺩ ﻭ ﺟﻨﺐ ﺑﺎﺯﺍﺭ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻭﺍﻗﻊ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻣﺴﺎﻛﻦ ﺳﻨﺘﻲ ﺷﻬﺮﺳـﺘﺎﻥ ﻧـﺎﻳﻴﻦ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﮔﺸﺘﻪ ﻭ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﺣﺎﺿﺮ ﺩﺭ ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻣﻴﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ،ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺩﺳﺘﻲ ﻭﮔﺮﺩﺷﮕﺮﻱ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﻣﺮﻣﺖ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺧﺎﻧﺪﺍﻥ ﻓﺎﻃﻤﻲ ﻫﺎ ﺩﺭ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺳﺎﺧﺖ ﺁﻥ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﺩﻭﺭﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﻭ ﻛﻤﻲ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺍﺯ ﺑﺨﺸﻬﺎﻱ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﻛﻪ ﻫﺮﻛﺪﺍﻡ ﻛﺎﺭﺑﺮﺩ ﻣﺨﺼﻮﺻﻲ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻥ ﺑﻪ ﺑﺨﺸﻬﺎﻱ ﺍﻧﺪﺭﻭﻧﻲ ،ﺑﻴﺮﻭﻧﻲ ، ﻣﺤﻞ ﻧﮕﻬﺪﺍﺭﻱ ﺍﺣﺸﺎﻡ ﻭﺍﺳﻄﺒﻞ ﻳﺎﺩ ﻧﻤﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﻫﺮﻛﺪﺍﻡ ﺍﺯ ﺁﻧﻬـﺎ ﺍﺯ ﻓﻀـﺎﻫﺎﻱ ﻣﺘﻌﺪﺩ ﻣﻌﻤﺎﺭﻱ ﺩﻳﮕﺮ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺍﺗﺎﻗﻬﺎﻱ ﻣﺘﻌﺪﺩ ، ﺩﺍﻻﻧﻬﺎ،ﺑﻬﺎﺭﺧﻮﺍﺑﻬﺎ ، ﻣﻄﺒﺦ ، ﺣﻤﺎﻡ ، ﺍﺗﺎﻕ ﻣﺨﺼﻮﺹ ﭘﺬﻳﺮﺍﻳﻲ ، ﺍﺗﺎﻕ ﻣﺨﺼﻮﺹ ﺍﺳﺘﺮﺍﺣﺖ ﻣﻴﻬﻤﺎﻧﺎﻥ ، ﻣﺤـﻞ ﻧﮕﻬـﺪﺍﺭﻱ ﻏﻼﺕ ﻭ ﺣﺒﻮﺑﺎﺕ ، ﺳﺮﺩﺍﺑﻬﺎ ﻭ … ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .

ﻣﺴﺠﺪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺑﺎﺑﺎ ﻋﺒﺪﺍﷲ

ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺑﻨﺎﻫﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺴﺠﺪ ﺑﺎﺑﺎﻋﺒﺪﺍﷲ ﺩﺭ ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺭﺩ.ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺩﻭﺭﻩ ﺍﻳﻠﺨﺎﻧﻲ ﻭ ﺑـﺎ ﻗﺪﻣﺖ ۷۰۰ ﺳﺎﻟﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ.ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺍﺯ ﮔﻨﺒﺪﻱ ﻋﻈﻴﻢ ﺑﺎ ﺩﻭ ﺍﻳﻮﺍﻥ ﺑﻠﻨﺪ ﻭ ﺷﺒﺴﺘﺎﻥ ﺯﻳﺮﺯﻣﻴﻨﻲ ﻭ ﺷﺒﺴﺘﺎﻥ ﺯﻣﺴﺘﺎﻧﻲ ﻭ ﻳﻚ ﺳﺎﺑﺎﻁ ﺑﻠﻨﺪ ﺩﺭ ﻭﺭﻭﺩﻱ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﺍﺯ ﺯﻣﺎﻥ ﺛﺒﺖ ﺑﻨﺎﻱ ﻣﺬﻛﻮﺭ ﺩﺭ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺁﺛﺎﺭ ﻣﻠﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻳﻌﻨﻲ ﺳﺎﻝ ۱۳۱۳ ﺗﺎﻛﻨﻮﻥ ﺗﻮﺳﻂ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻭ ﻫﻨﺮ ﻭ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻴﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ،ﺗﻌﻤﻴﺮﺍﺕ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺩﺭﺍﻳـﻦ ﺑﻨـﺎ ﺻﻮﺭﺕ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺍﺳﺖ .

ﻣﺴﺠﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ

ﻣﺴﺠﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﺩﺭ ﻣﺤﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺭ ﻣﻴﺪﺍﻥ ﺑﺎﻻﻱ ﺍﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻗﺮﻭﻥ ﭼﻬﺎﺭﻡ ﻭﻳﺎ ﭘﻨﺠﻢ ﻫﺠﺮﻱ ﺍﺳﺖ .ﺍﻳﻦ ﻣﺴﺠﺪﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺩﻭﺍﻳﻮﺍﻧﻪ ﺑﻮﺩﻩ ﺑﺎ ﺻﺤﻦ ﻳﺎ ﺣﻴﺎﻁ ﺩﺭ ﻣﺮﻛﺰ ﻭ ﺭﻭﺍﻗﻬﺎ ﺩﺭﺍﻃﺮﺍﻑ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﺩﺭ ﻗﺴﻤﺖ ﺟﺒﻬﻪ ﻗﺒﻠﻪ ﺭﻭﺍﻕ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻋﻤﻴﻖ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﮔﻨﺒﺪﻱ ﻛﻮﭼﻚ ﺁﺟﺮﻱ ﺑـﺮ ﺑـﺎﻻﻱ ﻣﺤـﺮﺍﺏ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺩﺭ ﺩﻭﺳﻤﺖ ﺍﺿﻼﻉ ﺷﻤﺎﻝ ﻭ ﺟﻨﻮﺏ ﺣﻴﺎﻁ ، ﺭﻭﺍﻗﻬﺎ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺩﻭﺍﺷﻜﻮﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﻛﻪ ﺍﺣﺘﻤﺎﻻ” ﺍﺯ ﻗﺴﻤﺘﻬﺎﻱ ﺑﺎﻻ ﺟﻬﺖ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺑـﺮﺍﻱ ﺧﺎﻧﻤﻬـﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .

ﺎﺭﻳﻦ ﻗﻠﻌﻪ «ﻧﺎﺭﻧﺞ ﻗﻠﻌﻪ »

ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﺭﻳﻦ ﻗﻠﻌﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻗﺪﻳﻤﻴﺘﺮﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺩﻭﺭﻩ ﭘﺎﺭﺗﻴﺎﻥ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﺍﺳﻼﻡ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ .ﺍﻳﻦ ﺑﻨـﺎﻱ ﺗـﺎﺭﻳﺨﻲ ﺩﺭﺳﺖ ﺩﺭ ﻣﺮﻛﺰ ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺩژ ﻳﺎ ﻛﻬﻨﺪژﺩﺭ ﺩﻭﺭﻩ ﻫﺎﻱ ﺑﻌﺪﻱ ﺷﻬﺮ ﺩﺭ ﺍﻃﺮﺍﻑ ﺁﻥ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻭ ﮔﺴﺘﺮﺵ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺍﺳﺖ . ﺍﺻﻄﺨﺮﻱ ﺍﺯﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺑﺎﺯﺩﻳﺪ ﻭ ﺩﺭ ﻛﺘﺎﺏ ﺧﻮﺩ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻳﺎﺩ ﻧﻤﻮﺩﻩ ﻭ ﺍﻃﺮﺍﻑ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺳﻪ ﻫﺰﺍﺭ ﮔﺎﻡ ﺫﻛﺮ ﻧﻤﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﺩﻭﺭﺗﺎﺩﻭﺭ ﻗﻠﻌﻪ ﺭﺍ ﺩﺭ ﻗﺪﻳﻢ ﺧﻨﺪﻗﻲ ﺍﺣﺎﻃﻪ ﻧﻤﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﺍﺯ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺗﺮﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺧﻨﺪﻕ ﺗﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺑﻨﺎ ﺩﺭ ﻗﺪﻳﻢ ۵۰ ﻣﺘﺮ ﺍﺭﺗﻔﺎﻉ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ .ﺑﻨﺎﻱ ﻣﺬﻛﻮﺭ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﭼﻨﺪ ﺿﻠﻌﻲ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺮﺝ ﺩﺭ ﮔﻮﺷﻪ ﺍﺿﻼﻉ ﺁﻥ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺭﺩ . ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺍﺻﻠﻲ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺧﺸﺖ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﺍﺯ ﺧﺸﺘﻬﺎﻱ ﺧﺎﻡ ﺑﺎ ﺍﺑﻌﺎﺩ ۴۳×۴۳ ﺗﺎ ﺍﺑﻌﺎﺩ ۲۲× ۲۲ ﺭﺍ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﻳﻦ ﺩﻭﺭﻩ ﻫﺎﻱ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﺎﺧﺖ ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺭﺍ ﻧﺸﺎﻥ ﻣﻲ ﺩﻫﺪ .ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﻣﻌﺮﻭﻑ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺘﻲ ﺗﺎﺩﻭﺭﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﻧﻴﺰ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻣﻲ ﺷـﺪﻩ ﺍﺳـﺖ . ﺑﻨـﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﺭﻳﻦ ﻗﻠﻌﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎﺭﻩ ۴۱۷۷ ﻣﻮﺭﺥ ۶۵/۸/۴ ﺩﺭ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺁﺛﺎﺭ ﻣﻠﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺛﺒﺖ ﺭﺳﻴﺪﻩ ﺍﺳﺖ .

 ﺑﺎﺯﺍﺭﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ

ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻣﻌﺒﺮ ﺍﺻﻠﻲ ﻭ ﻣﺮﻛﺰ ﺗﺠﺎﺭﻱ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺭ ﻗﺪﻳﻢ ﺑﺎﺯﺍﺭ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﺍﺯ ﻭﺳﻂ ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ .ﻭﺭﻭﺩﻱ ﺑﺎﺯﺍﺭ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺩﺭﻭﺍﺯﻩ ﻫﺎﻱ ﻗﺪﻳﻢ ﺷﻬﺮ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺩﺭﻭﺍﺯﻩ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﭼﻬﻞ ﺩﺧﺘﺮﺍﻥ ﻣﻌﺮﻭﻑ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺑﺎﺯﺍﺭ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺭ ﻃﻮﻝ ﺩﻭﺭﻩ ﻫﺎﻱ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻜﻞ ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘـﻪ ﻭ ﺑﻨﺎﻱ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﺁﻥ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺩﻭﺭﻩ ﺍﻳﻠﺨﺎﻧﺎﻥ ﻭ ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻦ ﺭﻭﻧﻖ ﺁﻥ ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻥ ﺻﻔﻮﻳﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ .ﻃـﻮﻝ ﺑﺎﺯﺍﺭﺗـﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧـﺎﻳﻴﻦ ﺣـﺪﻭﺩ ﺍ “۱۰۰۰ ﻣﺘـﺮ ﻭ ﻋـﺮﺽ ﺁﻥ ﺑـﻴﻦ ۳ ﺗـﺎ ۵ ﻣﺘﺮﻣﺘﻐﻴﺮﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺷﺎﻣﻞ۱۷۰ﺑﺎﺏ ﻣﻐﺎﺯﻩ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺎﺯﺍﺭ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﺩﻭ ﻛﺎﺭﻭﺍﻧﺴﺮﺍﻭ ﺑﺎﺭﺍﻧﺪﺍﺯ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﻛﺎﺭﻭﺍﻧﺴﺮﺍﻱ ﺑﺰﺭگ ﺁﻥ ﺩﺭﺳﺖ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻋﺒـﻮﺭ ﺍﺯ ﺩﺭﻭﺍﺯﻩ ﺗـﺎﺭﻳﺨﻲ ﭼﻬـﻞ ﺩﺧﺘـﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺳـﻤﺖ ﺭﺍﺳـﺖ ﺑـﺎﺯﺍﺭ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺷﺘﻪ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﺣﺎﺿﺮ ﻓﻘﻂ ﺳﺮﺩﺭ ﻭﺭﻭﺩﻱ ﺁﻥ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺍﺳﺖ.

ﻣﺼﻠﻲ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ

ﻣﺼﻠﻲ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺭ ﻗﺪﻳﻢ ﺑﻴﺮﻭﻥ ﺍﺯ ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﻭ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﺣﺎﺿﺮ ﺩﺭ ﺑﺎﻓﺖ ﺟﺪﻳﺪ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻭ ﺩﺭﺧﻴﺎﺑﺎﻥ ﺷﻬﺮﺩﺍﺭﻱ ﻭﺍﻗـﻊ ﺷـﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺍﻳﻦ ﺍﻣﺎﺭﺕ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﭼﻬﺎﺭ ﺿﻠﻌﻲ ﺑﺎ ﭼﻬﺎﺭ ﺑﺮﺝ ﺩﺭ ﮔﻮﺷﻪ ﻫﺎ ﻭ ﺭﻭﻱ ﺩﻳﻮﺍﺭﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻏﻼﻡ ﮔﺮﺩﺵ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﻭ ﻟﺒﻪ ﺩﻳﻮﺍﺭﻫﺎ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻛﻨﮕﺮﻩ ﺍﻱﺁﺟﺮﻱ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺍﻧﺪ.ﺩﺭ ﺩﺍﺧﻞ ﻣﺼﻠﻲ ﻭ ﺩﺭﺳﺖ ﺩﺭ ﻭﺳﻂ ﺁﻥ ، ﺑﻘﻌﻪ ﺍﻱ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺗﻌﺪﺍﺩﻱ ﺍﺯ ﻗﺒﻮﺭ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﺧﺎﻧﺪﺍﻥ ﭘﻴﺮﻧﻴﺎ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻘﺒﺮﻩ ﺣﺎﺝ ﻋﺒـﺪﺍﻟﻮﻫﺎﺏ ﻭ ﻣﻘﺒﺮﻩ ﺣﺎﺝ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺴﻦ ﺻﻮﻓﻲ ﺍﺯ ﺑﺰﺭﮔﺎﻥ ﻭ ﺍﺟﺪﺍﺩ ﺧﺎﻧﺪﺍﻥ ﭘﻴﺮﻧﻴﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ.ﺑﻘﻌﻪ ﻣﺬﻛﻮﺭ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻫﺸﺖ ﺿﻠﻌﻲ ﺑﺎﮔﻨﺒﺪﻱ ﺑﻠﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻛﺎﺷـﻴﻜﺎﺭﻱ ﻓﻴـﺮﻭﺯﻩ ﺍﻱ ﻧﻤﺎﻛﺎﺭﻱ ﺷﺪﻩ ﺩﻳﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ .ﻛﻪ ﮔﻨﺒﺪﻣﺬﻛﻮﺭ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺩﻭ ﭘﻮﺵ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﺩﺭ ﻧﻤﺎﻱ ﺑﻴﺮﻭﻧﻲ ﭼﻬﺎﺭ ﺿﻠﻊ ﺍﺯ ﺍﺿﻼﻉ ﻣﺬﻛﻮﺭ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺳﻪ ﺩﺭﻱ ﻭ ﺩﺭ ﭼﻬﺎﺭ ﺿﻠﻊ ﺩﻳﮕﺮ ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﺍﻳﻮﺍﻥ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺩﺭﺑﻬﺎﻳﻲ ﺑﻠﻨﺪ ﺩﻳﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ. ﺩﺭ ﻟﺒﻪ ﻫﺎﻱ ﺑﺎﻡ ﺑﻘﻌﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻭﺳﻴﻠﻪ ﺷﻴﺮﺳﺮﻫﺎﻱ ﭼﻮﺑﻲ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺯﻳﺒﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺯﻳﺮ ﺁﻥ ﻧﻘﺎﺷﻲ ﺷـﺪﻩ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺩﺭ ﺩﺍﺧﻞ ﺑﻘﻌﻪ ﻧﻴﺰﺗﺰﺋﻴﻨﺎﺕ ﺭﺳﻤﻲ ﺑﻨﺪﻱ ﻭ ﻗﻄﺎﺭﺑﻨﺪﻱ ﺩﻳﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ .ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎﺭﻩ ۱۷۱۹ ﺑﻪ ﺗﺎﺭﻳﺦ ۶۵/۸/۴ ﺩﺭ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺁﺛﺎﺭ ﻣﻠـﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺛﺒﺖ ﺭﺳﻴﺪﻩ ﺍﺳﺖ .

ﻣﺴﺠﺪ ﺳﺮﻛﻮﭼﻪ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ

ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺩﺭﻣﺤﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﺤﻼﺕ ﻗﺪﻳﻢ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻭﺍﻗﻊ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻣﺴﺠﺪ ﺳﺮﻛﻮﭼﻪ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻗﺮﻭﻥ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﻫﺠﺮﻱ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻳـﻚ ﻫﺰﺍﺭﺳﺎﻝ ﻗﺪﻣﺖ ﺩﺍﺭﺩ ﻭ ﺍﺯ ﻧﻈﺮ ﺷﻜﻞ ﻭ ﭘﻼﻥ ﻛﺎﻣﻼ” ﺑﺎﻣﺴﺎﺟﺪ ﺩﻳﮕﺮ ﻣﺘﻔﺎﻭﺕ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺍﻳﻦ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻭﻳﮋﮔﻴﻬﺎﻱ ﻣﻬﻢ ﺑﻨﺎﻱ ﻣﺬﻛﻮﺭ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﻓﺎﻗﺪ ﺻﺤﻦ ﻳﺎ ﺣﻴـﺎﻁ ﺑﻮﺩﻩ، ﭘﻼﻥ ﺁﻥ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺴﺘﻄﻴﻞ ﺷﻜﻞ ﻳﺎ ﮔﻨﺒﺪﻱ ﺩﺭ ﻣﺮﻛﺰ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺍﺯ ﻭﻳﮋﮔﻴﻬﺎﻱ ﻣﻬﻢ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺴﺠﺪ ﺳﺮﻛﻮﭼﻪ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﻛﺘﻴﺒﻪ ﻫﺎﻱ ﻛﻮﻓﻲ ﻣﺘﻌﺪﺩ ﺩﺭ ﻗﺴﻤﺖ ﻓﻮﻗﺎﻧﻲ ﺩﻳﻮﺍﺭﻫﺎ ﻭ ﮔﻨﺒﺪ ﻣﺴﺠﺪ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﻛﻞ ﻛﺘﻴﺒﻪ ﻫﺎﻱ ﺁﻥ ﺑﺎﺭﻧﮓ ﻻﺟﻮﺭﺩﻱ ﺭﻭﻱ ﮔﭻ ﻭ ﺑﺎﺧﻂ ﻛﻮﻓﻲ ﺗﺮﺳﻴﻢ ﺷﺪﻩ ﻛﻪ ﻗﺴﻤﺖ ﺳـﺎﻗﻪ ﮔﻨﺒـﺪ ﻛﻮﭼـﻚ ﺁﻥ ﺁﻳـﻪ ۱۸ ﺳﻮﺭﻩ ﺗﻮﺑﻪ ﺗﺮﺳﻴﻢ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﺩﺭ ﻗﺴﻤﺘﻲ ﺍﺯﻣﺴﺠﺪ ﻧﺎﻡ ﻋﺸﺮﻩ ﻣﺒﺸﺮﻩ ﺑﻪ ﺍﺿﺎﻓﻪ ﺑﺴﻢ ﺍﷲ ﺍﻟﺮﺣﻤﻦ ﺍﻟﺮﺣﻴﻢ ﻧﻤﺎﻳﺎﻥ ﺍﺳﺖ .ﺭﻭﺑﺮﻭﻱ ﻣﺤﺮﺍﺏ ﺗﺎﺭﻳﺦ ﻛﺘﻴﺒﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﺧﻂ ﻋﺮﺑﻲ ﺑﻪ ﺳﺎﻝ ۴۶۹ ﻫﺠﺮﻱ ﻗﻤﺮﻱ ﺩﻳﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ .ﺩﺭ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻗﺴﻤﺘﻬﺎﻱ ﺑﺪﻧﻪ ﻫﺎ ،ﮔﻨﺒﺪ ﻭ ﻛﺘﻴﺒﻪ ﻫﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﺍﻳﻦ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﺮﻣﺖ ﻭ ﺍﺳـﺘﺤﻜﺎﻡ ﺑﺨﺸـﻲ ﮔﺮﺩﻳـﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﻣﻘﺪﺍﺭ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺍﺳﺘﺤﻜﺎﻡ ﺑﺨﺸﻲ ﻛﺘﻴﺒﻪ ﻫﺎ ﻭ ﺩﻳﻮﺍﺭﻫﺎﻱ ﮔﻨﺒﺪ ﻭ ﺗﻌﻤﻴﺮﺍﺕ ﺧﻮﺩ ﺑﻨﺎ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ.ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺩﺭﻓﻬﺮﺳﺖ ﺁﺛﺎﺭ ﻣﻠﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎﺭﻩ ﺑﻪ ﺛﺒﺖ ﺭﺳـﻴﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﻣﺴﺠﺪﺳﺮﻛﻮﭼﻪ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﺩﺭﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻭﺩﺭﺳﺖ ﺩﺭﻣﺮﻛﺰﺑﺎﻓﺖ ﻗﺪﻳﻢ ﺍﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ.

ﻣﺴﺠﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﺑﺎﻓﺮﺍﻥ

ﻣﺴﺠﺪ ﺑﺎﻓﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﺭﻭﺳﺘﺎﻱ ﺑﺎﻓﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﺗﻮﺍﺑﻊ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻭﺍﻗﻊ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﺭﻭﺳﺘﺎﻱ ﺑﺎﻓﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﻫﺸﺖ ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮﻱ ﺟﻨﻮﺏ ﺷﺮﻕ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺭﺩ . ﺑﻨﺎﻱ ﺍﺻﻠﻲ ﻣﺴﺠﺪ ﺑﺮﺍﺳﺎﺱ ﺷﻮﺍﻫﺪ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺍﺣﺘﻤﺎﻻ´ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﻗﺮﻥ ﭼﻬﺎﺭﻡ ﺗﺎ ﺷﺸﻢ ﻫﺠﺮﻱ ﻗﻤﺮﻱ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻨﺎﺭﻩ ﻣﺪﻭﺭ ﺧﺸﺘﻲ ﺁﻥ ﺩﺭ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺳﻠﺠﻮﻗﻲ ﺑﻨﺎ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﺗﻨﻬﺎ ﺗﺎﺭﻳﺦ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺩﺭ ﺑﻨـﺎ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺳﺎﻝ ۹۲۶ ﻫﺠﺮﻱ- ﻗﻤﺮﻱ ﺍﺳﺖ .ﺍﻳﻦ ﻣﺴﺠﺪ ﺗﻘﺮﻳﺒًﺎ ﻣﺮﻛﺰﻳﺖ ﺑﺎﻓﺖ ﻗﺪﻳﻢ ﺭﻭﺳﺘﺎ ﻭ ﺑﺮﺍﺳﺎﺱ ﺍﻟﮕﻮﻱ ﻣﺴﺎﺟﺪ ﭼﻬﺎﺭﺍﻳﻮﺍﻧﻲ ﺑﻨـﺎ ﮔﺮﺩﻳـﺪﻩ ﺍﺳـﺖ .ﻭ ﺩﺭ ﺩﻭ ﺿـﻠﻊ ﺷﻤﺎﻝ ﻭ ﻏﺮﺏ ﺁﻥ ﺩﻭ ﺳﺎﺑﺎﻁ ﻛﻪ ﻧﻘﺶ ﭘﺸﺘﺒﻨﺪ ﺑﻨﺎ ﺭﺍ ﺑﺮ ﻋﻬﺪﻩ ﺩﺍﺭﺩ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﻓﻀﺎﻫﺎﺋﻲ ﻫﻤﭽﻮﻥ ﺻﺤﻦ ﺷﺒﺴﺘﺎﻥ ﻭ ﺭﻭﺍﻕ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺳﺮﺩﺍﺏ ﻳﺎ ﺯﻳﺮﺯﻣﻴﻦ ﻣﺴﺠﺪ ﻭ ﺗﻚ ﻣﻨﺎﺭﻩ ﺧﺸﺘﻲ ﺍﺯ ﻭﻳﮋﮔﻴﻬﺎﻱ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﻣﻲ ﮔﺮﺩﺩ ﻭ ﺩﺭ ﺳﺎﻟﻬﺎﻱ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻴﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕـﻲ ، ﺻـﻨﺎﻳﻊ ﺩ ﺳـﺘﻲ ﻭ ﮔﺮﺩﺷﮕﺮﻱ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻣﻮﺭﺩ ﻣﺮﻣﺖ ﻭﺍﻗﻊ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﻭ ﻫﻢ ﺍﻛﻨﻮﻥ ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺄﻣﻮﺭﻳﻦ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺍﻳﻦ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻭ ﺍﻫﺎﻟﻲ ﺭﻭﺳﺘﺎﺣﻔﻆ ﻭ ﻧﮕﻬﺪﺍﺭﻱ ﻣﻲ ﮔﺮﺩﺩ.

 ﻛﺎﺭﻭﺍﻧﺴﺮﺍﻱ ﻧﻴﺴﺘﺎﻧﻚ:

 ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻛﺎﺭﻭﺍﻧﺴﺮﺍﻱ ﻧﻴﺴﺘﺎﻧﻚ ﺩﺭﺭﻭﺳﺘﺎﻱ ﻧﻴﺴﺘﺎﻧﻚ ﺩﺭ ۳۰ ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮﻱ ﺟﺎﺩﻩ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ ﺍﺭﺩﺳﺘﺎﻥ ﻗـﺮﺍﺭﺩﺍﺭﺩ .ﺍﻳـﻦ ﺑﻨـﺎﻱ ﺗـﺎﺭﻳﺨﻲ ﺑـﻪ ﻋﻨـﻮﺍﻥ ﻳﻜـﻲ ﺍﺯ ﺯﻳﺒـﺎﺗﺮﻳﻦﻛﺎﺭﻭﺍﻧﺴﺮﺍﻫﺎﻱ ﺩﻭﺭﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﻣﻲ ﮔﺮﺩﺩﻭ ﺳﺎﺧﺖ ﺁﻥ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﭼﻬﺎﺭﺿﻠﻌﻲ ﺍﺯ ﺑﻴﺮﻭﻥ ﻭ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻫﺸﺖ ﺿﻠﻌﻲ ﺩﺭ ﺣﻴﺎﻁ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ.ﻭﺭﻭﺩﻱ ﺍﺻﻠﻲ ﺑﻨﺎ ﺩﺭ ﻗﺴـﻤﺖﺟﻨﻮﺑﻲ ﻗﺮﺍﺭﺩﺍﺷﺘﻪ ﻛﻪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻋﺒﻮﺭ ﺍﺯ ﺩﺭﻱ ﺑﺰﺭگ ﺑﻪ ﺭﺍﻫﺮﻭﻱ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﮔﻨﺒﺪﻱ ﭘﻮﺷﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻣﻲ ﺭﺳﻴﻢ .ﮔﻨﺒﺪ ﺭﺍﻫﺮﻭ ﺑﺎ ﺗﺰﺋﻴﻨﺎﺕ ﺁﺟﺮﻱ ﻧﻤـﺎﻱ ﺯﻳﺒـﺎﺋﻲ ﻳﺎﻓﺘـﻪﺍﺳﺖ .ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺪﻧﻴﺎﻥ ﻛﺎﺭﺷﻨﺎﺱ ﻭ ﻣﺴﺌﻮﻝ ﻣﻴﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﻭ ﮔﺮﺩﺷﮕﺮﻱ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻧﺎﺋﻴﻦ : ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻛﺎﺭﻭﺍﻧﺴﺮﺍﻱ ﻧﻴﺴﺘﺎﻧﻚ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﭼﻬﺎﺭﺍﻳﻮﺍﻧﻲ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﮔﻮﺷﻪﺣﻴﺎﻁ ﻭﺭﻭﺩﻱ ﻫﺎﺋﻲ ﺟﻬﺖ ﺭﺳﻴﺪﻥ ﺑﻪ ﻓﻀﺎﻫﺎﻱ ﻣﺨﺼﻮﺹ ﺍﺳﺘﺮﺍﺣﺖ ﻣﺴﺎﻓﺮﺍﻥ ﻭ ﺍﺳﻄﺒﻞ ﺍﺣﺸﺎﻡ ﺩﻳﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ .ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺣﺠﺮﻩ ﺣﺠـﺮﻩ ﺑـﻮﺩﻩ ﻭ ﺩﺭﺩﺍﺧـﻞ ﻫـﺮﺣﺠﺮﻩ ﺑﺨﺎﺭﻱ ﺩﻳﻮﺍﺭﻱ ﺩﻳﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ.ﺩﺭﻳﻚ ﻗﺴﻤﺖ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺩﺭﺩﻭﺳﻤﺖ ﻭﺭﻭﺩﻱ ﺍﺻﻠﻲ ﻭ ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺍﻱ ﺍﺧﺘﺼﺎﺻﻲ ﺟﻬﺖ ﺑﺰﺭﮔﺎﻥ ﻭ ﺣﺎﻛﻤﺎﻥ ﺗﻌﺒﻴﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺎﻣﻼ”ﺧﺼﻮﺻﻲ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺍﺗﺎﻕ ﻭ ﺑﺎﺩﮔﻴﺮ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺍﺯ ﺑﺨﺸﻬﺎﻱ ﺗﺎﺑﺴﺘﺎﻧﻲ ﻭ ﺯﻣﺴﺘﺎﻧﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﻧﻤﺎﻱ ﺩﻳﻮﺍﺭﻫﺎﻱ ﺻﺤﻦ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﺁﺟﺮ، ﻧﻤﺎﻛﺎﺭﻱ ﺷﺪﻩ ﻭﺟﺮﺯﻫﺎﻱﺁﻥ ﺩﺭﭘﺎﺋﻴﻦ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻧﻴﻢ ﺩﺍﻳﺮﻩ ﻭﺩﺭﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺻﺎﻑ ﺩﻳﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ .

ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ ﻛﻮﻩ ﺷﻴﺮ (ﭘﺎﻛﻮﻩ)

ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺑﻨﺎﻫﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻛﻪ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﺍﺳﻼﻡ ﺑﻮﺩﻩ ﺑﻨﺎﻱ ﭼﻬﺎﺭﻃﺎﻗﻲ ﭘﺎﻛﻮﻩ ﺩﺭ ۳۰ ﻛﻴﻠﻮﻣﺘﺮﻱ ﺷﺮﻕ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎ ﺩﺭ ﺭﻭﺳﺘﺎﻳﻲ ﺑﻪ ﻧﺎﻡ ﻛﻮﻩ ﺷﻴﺮ ﻭﺍﻗﻊ ﺷﺪﻩ ﻭ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻚ ﺑﻨﺎﻱ ﻣﺬﻫﺒﻲ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﺍﺳﻼﻡ ﺑﺎ ﻗﻠﻮﻩ ﺳﻨﮓ ﻭ ﻣﻼﺕ ﺳﺎﺭﻭﺝ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .

 ﺁﺳﻴﺎﺏ ﺁﺑﻲ ﺭﻳﮕﺎﺭﻩ :

ﺁﺳﻴﺎﺏ ﺁﺑﻲ ﺭﻳﮕﺎﺭﻩ ﺩﺭ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺷﺎﻫﻜﺎﺭﻫﺎﻱ ﻣﻌﻤﺎﺭﻱ ﻭ ﻫﻨﺮﻱ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﻣﻲ ﮔﺮﺩﺩ. ﺍﻳﻦ ﺁﺳﻴﺎﺏ ﺑـﺎ ﺗﻜ ﻨﻴـﻚ ﻭ ﺭﻭﺵﻛﻨﺪ ﻭ ﺑﺎ ﻭﺳﻌﺖ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺯﻳﺎﺩ ﺑﻪ ﻃﻮﻝ ﺣﺪﺍﻗﻞ ۱۵۰ ﻣﺘﺮ ﻭ ﻋﻤﻖ ۳۰ ﻣﺘﺮ ﺩﺭ ﺩﻝ ﺧﺎﻙ ﺣﻔﺮ ﺷﺪﻩ ﻭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﺳﻨﮕﻬﺎﻱ ﺑﺰﺭگ ﺍﻳﻦ ﺁﺳﻴﺎﺏ ﺑﻪ ﻭﺳـﻴﻠﻪ ﺁﺏ ﻗﻨـﺎﺕﺑﺴﻴﺎﺭ ﻗﺪﻳﻤﻲ ﻛﻴﺨﺴﺮﻭ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻋﻤﻖ ۱۸ ﻣﺘﺮﻱ ﺩﺭ ﺯﻳﺮ ﺯﻣﻴﻦ ﺑﻪ ﻃﺮﻑ ﺗﻨﻮﺭﻩ ﺁﺳﻴﺎﺏ ﻫﺪﺍﻳﺖ ﻭ ﺑﺎ ﻓﺸﺎﺭ ﺯﻳﺎﺩ ﺑﺮ ﺭﻭﻱ ﭼﺮﺧﻬﺎﻱ ﺁﺳﻴﺎﺏ ﻓﺮﻭ ﺭﻳﺨﺘﻪ ﺑﻪ ﺣﺮﻛﺖ ﺩﺭ ﻣﻲ ﺁﻣـﺪﻩﺍﺳﺖ . ﻭﺭﻭﺩﻱ ﺍﺻﻠﻲ ﺁﺳﻴﺎﺏ ﺩﺭ ﻋﻤﻖ ۳ ﻣﺘﺮﻱ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻭ ﺩﺭ ﺯﻳﺮ ﺯﻣﻴﻦ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻋﺒﻮﺭ ﺍﺯ ﺩﺍﻻﻧﻲ ﺑﺰﺭگ ﺑﻪ ﻃﻮﻝ ۶۰ ﻣﺘﺮ ﻭ ﺑﺎ ﺷﻴﺐ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺗﻨﺪ ﺑﻪ ﻣﺮﻛﺰ ﺍﺻﻠﻲ ﻭ ﻣﺤﻞ ﺍﺻـﻠﻲﺁﺳﻴﺎﺏ ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﺍﻳﻦ ﺩﺍﻻﻥ ﺑﺎ ﺍﺭﺗﻔﺎﻉ ﻣﺘﻐﻴﺮ ۲ ﺗﺎ ۴ ﻣﺘﺮ ﻭ ﺑﺎ ﺷﻴﺐ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺗﻨﺪ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻋﺠﻴﺒﻲ ﺣﻔﺮ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﺍﻳﻦ ﺑﻨﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻛﺎﻣًﻼ ﻣﺪﻓﻮﻥ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﺑﻮﺩ ﻛـﻪ ﺑﺎ ﭘﻲ ﮔﻴﺮﻱ ﻫﺎﻱ ﺍﺩﺍﺭﻩ ﻣﻴﺮﺍﺙ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻭ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭﺍﺕ ﻻﺯﻡ ﻣﺮﻣﺖ ﻭ ﺍﺣﻴﺎء ﮔﺮﺩﻳﺪ .

 ﻛﺎﺭﮔﺎﻫﻬﺎﻱ ﻋﺒﺎﺑﺎﻓﻲ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ:

ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺩﺳﺘﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻭ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﻧﺎﺋﻴﻦ ﺻﻨﻌﺖ ﻋﺒﺎﺑﺎﻓﻲ ﺑﺎ ﺩﻳﺮﻳﻨﻪ ﺍﻱ ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﻭ ﻛﻬﻦ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﺗﺎ ﺣﺪﻭﺩ ﺳﻴﺼﺪ ﺳﺎﻝ ﭘﻴﺶ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺻﻨﻌﺖ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻭ ﻏﻴﺮ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ ﻣﺸﻐﻮﻝ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﻧﺪ (ﺣﺪﻭﺩ۱۰۰۰ ﻧﻔﺮ)ﺍﻣﺎ ﺑﺎ ﺭﻭﻱ ﻛﺎﺭ ﺁﻣﺪﻥ ﺻﻨﻌﺖ ﻣﺪﺭﻥ ﻛﻢ ﻛﻢ ﺭﻭﻧﻖ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺩﺳﺖ ﺩﺍﺩ. ﻋﺒﺎ ﺍﺯ ﭘﺸﻢ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﻭ ﻛﺮﻙ ﺷﺘﺮ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺩﺭ ﻛﺎﺭﮔﺎﻫﻬﺎﻱ ﻋﺒﺎ ﺑﺎﻓﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ . ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭﮔﺎﻫﻬﺎ ﺍﺯ ﺟﻬﺖ ﺳﺎﺧﺖ ﺍﺯ ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻛﻨﺪ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺘﻜﻪ ﺧﺎﻙ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺩﻝ ﺯﻣـﻴﻦ ﺑﻴـﺮﻭﻥ ﺁﻭﺭﺩﻩ ﻭ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺗﻮﻧﻞ ﺣﻔﺮ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺩﻟﻴﻞ ﺩﺭ ﻓﺼﻮﻝ ﮔﺮﻡ ﻭ ﺳﺮﺩ ﺳﺎﻝ ﺍﺯ ﻫﻴﭻ ﻭﺳﻴﻠﻪ ﮔﺮﻣﺎ ﺯﺍ ﻭ ﺳﺮﻣﺎ ﺯﺍ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻧﻤﻲ ﺷﻮﺩ .

ﻗﻠﻌﻪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ

ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﻜﺎﻧﻬﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺗﻮﺭﻳﺴﺘﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺯﻳﺒﺎ ﻭ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻛﺎﺭﮔﺎﻫﻬﺎﻱ ﻋﺒﺎﺑﺎﻓﻲ ﻭ ﻗﻠﻌﻪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﺑﻮﺩﻩ ﻛﻪ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﺧﺎﺹ ﺟﻬﺖ ﺟﺬﺏ ﮔﺮﺩﺷﮕﺮﺍﻥ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻧﻤﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﻗﻠﻌﻪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﺑﺮ ﺑﺎﻻﻱ ﺗﭙﻪ ﺍﻱ ﺑﻠﻨﺪ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﭼﻨﺪ ﺿﻠﻌﻲ ﻭ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻧﻴﻢ ﺑﺮﺝ ﻭ ﺩﻳﻮﺍﺭﻫﺎﻱ ﺑﻠﻨﺪ ﺩژ ﻣﺴﺘﺤﻜﻤﻲ ﺟﻬﺖ ﺩﻓﺎﻉ ﺍﺯ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻭ ﺷﻬﺮ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﻣﻲ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .

ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﻫﺎﻱ ﻧﺎﻳﻴﻦ

ﺷﻬﺮ ﻧﺎﺋﻴﻦ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﻫﻔﺖ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﺩﺭ ﺑﺎﻓﺖ ﻗﺪﻳﻢ ﺧﻮﺩ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. ﺍﻳﻦ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﻫﺎ ﺍﻛﺜﺮًﺍ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺩﻭﺭﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﻭ ﺑﻌﻀًﺎ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺩﻭﺭﻩ ﺻﻔﻮﻱ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. ﺍﻳﻦ ﺣﺴـﻴﻨﻴﻪ ﻫـﺎ ﻋﺒﺎﺭﺗﻨﺪ ﺍﺯ : ﺑﺎﺏ ﺍﻟﻤﺴﺠﺪ، ﻧﻮﺁﺑﺎﺩ،ﻛﻠﻮﺍﻥ،ﺳﺮﺍﻱ ﻧﻮ،ﻛﻮﻱ ﺳﻨﮓ،ﭼﻬﻞ ﺩﺧﺘﺮﺍﻥ ﻭ ﭘﻨﺠﺎﻫﻪ. ﺑﻪ ﺗﺒﻊ ﺍﻳﻦ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﻫﺎ ﺑﺎﻓﺖ ﻗﺪﻳﻢ ﻧﺎﺋﻴﻦ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﻫﻔﺖ ﻣﺤﻠﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻧﺎﻣﻬﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. ﻣﺮﻛﺰ ﺍﻳﻦ ﻣﺤﻠﻪ ﻫﺎ ﻫﻤﻴﻦ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﻫﺎ ﻭ ﻣﻴﺪﺍﻧﭽﻪ ﺁﻥ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﻣﻲ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﺍﻳﻦ ﻣﺤﻠﻪ ﻫﺎ ﻭ ﺗﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻳﻚ ﻣﺮﺯ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﺑﻴﻦ ﻣﺮﺩﻡ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﻣـﻲﺷﺪﻩ ﻭ ﻫﺮ ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﻣﺤﻠﻪ ﺧﻮﺩ ﺍﻓﺘﺨﺎﺭ ﻣﻲ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﺩﺭ ﺍﻳﺎﻡ ﺳﻮﮔﻮﺍﺭﻱ ﻫﺎﻱ ﻣﺬﻫﺒﻲ ﻫﻨﻮﺯ ﻫﻢ ﺑﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﺪﻳﻢ ﻫﺮ ﻣﺤﻠﻪ ﻭ ﻫﺮ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﺑﺮﺍﻱ ﺧﻮﺩ ﻫﻴـﺄﺗﻲ ﺟﺪﺍﮔﺎﻧـﻪ ﺩﺍﺭﺩ ﻭ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﻭﻳﮋﻩ ﺍﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﺧﻮﺩ ﺑﺮﮔﺰﺍﺭ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ.

ﺁﺏ ﺍﻧﺒﺎﺭﻫﺎ

ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺷﺎﺧﺼﻪ ﻫﺎﻱ ﻣﻬﻢ ﻣﻌﻤﺎﺭﻱ ﺩﺭﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﺋﻴﻦ ﻭ ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺑﻨﺎﻫﺎﻱ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺷﻬﺮ، ﺁﺏ ﺍﻧﺒﺎﺭﻫﺎ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺯﻳﺒﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺍﻳﻦ ﺷﻬﺮ ﺑـﻮﺩ ﻩ . ﭼﻨﺎﻧﻜـﻪ ﻣـﻲﺗﻮﺍﻥ ﻧﺎﻡ ﺷﻬﺮ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﺋﻴﻦ ﺭﺍ ﺷﻬﺮ ﺁﺏ ﺍﻧﺒﺎﺭﻫﺎ ﻧﺎﻣﻴﺪ.ﻭﺟﻮﺩ ﺁﺏ ﺍﻧﺒﺎﺭﻫﺎ ﺑﺎ ﻓﺮﻣﻬﺎﻱ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺧﺎﺹ ، ﺯﻳﺒﺎ ﻭ ﻣﺘﻨﻮﻉ ﺗﻮﺟﻪ ﻫﺮ ﺑﻴﻨﻨﺪﻩ ﻭ ﮔﺮﺩﺷﮕﺮﻱ ﺭﺍ ﺑـﻪ ﺧـﻮﺩ ﺟﻠـﺐ ﻣـﻲﻧﻤﺎﻳﺪ.ﺁﺏ ﺍﻧﺒﺎﺭﻫﺎﻱ ﻧﺎﺋﻴﻦ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺁﺏ ﺩﺭ ﺩﻭﺭﻩ ﻫﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺑﻮﺩﻩ ﻭﺍﻫﻤﻴﺖ ﺁﺏ ﺭﺍﺩﺭﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺣﺎﺷﻴﻪ ﻛﻮﻳﺮ ﺑﻪ ﻧﻤﺎﻳﺶ ﺩﺭﻣﻲ ﺁﻭﺭﺩ. ﺗﻨﻮﻉ ﺁﺏ ﺍﻧﺒﺎﺭﻫﺎ ﻭ ﺗﻨﻮﻉ ﺩﺭﻃﺮﺡ ﺑﺎﺩﮔﻴﺮﻫﺎ ، ﮔﻨﺒﺪﻫﺎ ﻭ ﭘﺎﺷﻴﺮﻫﺎﻱ ﺁﻥ ﺟﺬﺍﺑﻴﺖ ﺧﺎﺻﻲ ﺩﺭﻣﺤﻴﻂ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ.

ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ

 ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺯﻳﺒﺎﺗﺮﻳﻦ ﻭ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺑﺎﻓﺘﻬﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻛﺸﻮﺭ ﻣﺤﺴﻮﺏ ﻣﻲ ﮔﺮﺩﺩ . ﻫﺴﺘﻪ ﺍﺻﻠﻲ ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺍﺯ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﺍﺳـﻼﻡ ﺑﺮﺍﺳـﺎﺱﺷﻮﺍﻫﺪ، ﺷﻜﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻭ ﺗﺎ ﺩﻭﺭﻩ ﻗﺎﺟﺎﺭ ﻭ ﺍﻭﺍﻳﻞ ﭘﻬﻠﻮﻱ ﺁﺛﺎﺭﻱ ﺭﺍﺩﺭ ﺧﻮﺩ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﻭ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﻨﺠﻴﻨﻪ ﻭ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻫﻲ ﺍﺳﺖ . ﻣﻌﻤﺎﺭﻱ ، ﻫﻨـﺮ ، ﻓﺮﻫﻨـﮓ ، ﺳـ ﻨ ﺖ ﻭ … ﺍﻳـﻦ ﺷـﻬﺮﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻫﻤﺎﻥ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﺗﺎ ﻛﻨﻮﻥ ﺩﺭ ﺧﻮﺩ ﺟﺎﻱ ﺩﺍﺩﻩ ﺍﺳﺖ .ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺭ ﻗﺪﻳﻢ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﺑﺮﺝ ، ﺑﺎﺭﻭ ، ﺣﺼﺎﺭ ، ﺧﻨـﺪﻕ ، ﺩﺭﻭﺍﺯﻩ ﻭ ﻫﻔـﺖ ﻣﺤﻠـﻪ ﻭ ﻫﻔـﺖﻣﻴﺪﺍﻧﭽﻪ ﻭ ﻫﻔﺖ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ .ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﻫﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻧﺎﺋﻴﻦ ﻣﺮﻛﺰ ﺛﻘﻞ ﻫﺮ ﻣﺤﻠﻪ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺧﻮﺩ ﻣﺘﺸﻜﻞ ﺍﺯ ﻳﻚ ﻣﻴﺪﺍﻧﭽﻪ ﺑﺎ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﺑﻴﺮﻭﻧﻲ ﻭ ﻳﻚ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﺍﻧـﺪﺭﻭﻧﻲﻣﺴﻘﻒ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻛﻪ ﻫﺮ ﻣﺤﻠﻪ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻭ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎﺕ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺧﺎﺻﻲ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺭﺳﻮﻣﺎﺕ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ . ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﻣﻴﺪﺍﻧﭽﻪ ﻫﺎ ﻭ ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ﻫﺎ ﺑﻨﺎﻫﺎﻱ ﻋﻤﻮﻣﻲﻣﻮﺭﺩ ﻧﻴﺎﺯ ﻣﺮﺩﻡ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺴﺠﺪ ، ﺁﺏ ﺍﻧﺒﺎﺭ ، ﺣﺴﻴﻨﻴﻪ ، ﺳﻘﺎﺧﺎﻧﻪ ، ﺣﻤﺎﻡ …ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻣﻴﺪﺍﻧﭽﻪ ﻫﺎﻱ ﻣﺤﻼﺕ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﭼﻬﺎﺭ ﺿﻠﻌﻲ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﻫﺮ ﻣﻴﺪﺍﻧﭽﻪ ﺑﻮﺳـﻴﻠﻪ ﻣﻌﺎﺑﺮ ﻣﺘﻌﺪﺩ ﺑﺎ ﻣﺤﻼﺕ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﻣﻲ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺍﺳﺖ .

ﻳﺨﭽﺎﻟﻬﺎﻱ ﻧﺎﻳﻴﻦ

ﺍﺯ ﺁﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﺷﻬﺮ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﺩﺭ ﻛﻮﻳﺮ ﻭﺍﻗﻊ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﻭ ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﻣﺸﻜﻞ ﮔﺮﻣﺎ ﻭ ﻛﻤﺒﻮﺩ ﺁﺏ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ ﻣﺮﺩﻣﺎﻥ ﺍﻳﻦ ﺩﻳﺎﺭ ﺑﺎ ﺳﺎﺧﺖ ﻭ ﺳﺎﺯﻫﺎ ﻭ ﺗﺄﺳﻴﺴﺎﺕ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﻌﻲ ﺩﺭ ﻏﻠﺒﻪﺑﺮ ﺳﺨﺘﻲ ﻫﺎﻱ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺍﻧﺪ. ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺳﺎﺧﺖ ﺁﺏ ﺍﻧﺒﺎﺭ ﻫﺎ،ﻗﻨﺎﺕ ﻫﺎ ﻭ ﻳﺨﭽﺎﻟﻬﺎ. ﻳﺨﭽﺎﻟﻬﺎﻱ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺍﺯ ﻳﻚ ﻣﺨﺰﻥ ﻋﻤﻴﻖ ﺑﻪ ﻋﻤﻖ ﺗﻘﺮﻳﺒًﺎ ﺩﻩ ﻣﺘﺮ ﻳﺎ ﺑﻴﺸـﺘ ﺮ ، ﻳـﻚﮔﻨﺒﺪ ﻣﺨﺮﻭﻃﻲ ﺑﺰﺭگ ﺑﺮ ﺭﻭﻱ ﻣﺨﺰﻥ ﻭ ﻧﻴﺰ ﺣﺼﺎﺭﻱ ﺑﻠﻨﺪ ﺑﺎ ﻧﻈﻤﻲ ﺧﺎﺹ ﮔﺮﺍﮔﺮﺩ ﺁﻥ ﻛﻪ ﻭﻇﻴﻔﻪ ﺳﺎﻳﻪ ﺍﻧﺪﺍﺧﺘﻦ ﺭﻭﻱ ﮔﻨﺒﺪ ﺭﺍ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻣﺨﺰﻥ ﻳﺨﭽﺎﻝ ﺭﺍﺩﺭ ﻓﺼﻞ ﺯﻣﺴﺘﺎﻥ ﺑﺎ ﺁﺏ ﺑﺎﺭﺍﻥ ﭘﺮ ﻛﺮﺩﻩ ﻭ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻳﺦ ﺯﺩﻥ ﺁﺏ ﺑﺮ ﺍﺛﺮ ﺳﺮﻣﺎﻱ ﺯﻣﺴﺘﺎﻥ ﺭﻭﻱ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺑﺎ ﻣﻘﺪﺍﺭ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﻛﺎﻩ ﻣﻲ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﺍﺯ ﻧﻔﻮﺫ ﮔﺮﻣـﺎ ﺩﺭ ﻓﺼـﻞ ﺑﻬـﺎﺭ ﻭﺗﺎﺑﺴﺘﺎﻥ ﺑﻪ ﻳﺨﻬﺎ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮﻱ ﺷﻮﺩ. ﺩﺭ ﻓﺼﻞ ﺗﺎﺑﺴﺘﺎﻥ ﻣﺮﺩﻡ ﻳﺨﻬﺎﻱ ﺩﺭﻭﻥ ﻳﺨﭽﺎﻝ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻣﻘﺪﺍﺭ ﻧﻴﺎﺯ ﺷﻜﺴﺘﻪ ﻭ ﺑﺮﺩﺍﺷﺖ ﻣﻲ ﻛﺮﺩﻧﺪ. ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻳﺨﭽﺎﻟﻬﺎﻱ ﻧﺎﻳﻴﻦ ﻛﻪ ﻫﻢﺍﻛﻨﻮﻥ ﻣﺮﻣﺖ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﻳﺨﭽﺎﻝ ﺑﺎﻓﺮﺍﻥ ﻭ ﻳﺨﭽﺎﻝ ﻣﺤﻤﺪﻳﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ.ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﻣﺨﺰﻥ ﻧﻴﺰ ﺩﻳﻮﺍﺭﻫﺎﺋﻲ ﺟﻬﺖ ﺳﺎﻳﻪ ﺍﻧﺪﺍﺧﺘﻦ ﺑﺮ ﺭﻭﻱ ﻣﺨﺰﻥ ﻭ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮﻱ ﺍﺯ ﻧﻮﺭ ﺷﺪﻳﺪ ﺁﻓﺘـﺎﺏﺑﺮ ﺭﻭﻱ ﻣﺨﺰﻥ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭﻩ ﻫﺎﻱ ﻣﺨﺰﻥ ﻛﺸﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﺍﺯ ﻳﺦ ﺍﻳﻦ ﻳﺨﭽﺎﻝ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺯﺣﻤﺘﻬﺎﻱ ﺯﻳﺎﺩ ﻣﺮﺩﻣﺎﻥ ﻛﻮﻳﺮ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﺁﻣﺪﻩ ﺩﺭ ﻓﺼـﻮﻝ ﮔـﺮﻡ ﺳـﺎﻝ ﺍﺳـﺘﻔﺎﺩﻩ ﻣـﻲ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﺍﺳﺖ.